{"id":925,"date":"2025-04-16T18:51:09","date_gmt":"2025-04-16T11:51:09","guid":{"rendered":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/2025\/04\/16\/dao-thai-son-mieu-tho-bach-ma-thai-giam-ta-cong-tho-cong-o-dinh-phuoc-hoi\/"},"modified":"2025-04-16T18:51:09","modified_gmt":"2025-04-16T11:51:09","slug":"dao-thai-son-mieu-tho-bach-ma-thai-giam-ta-cong-tho-cong-o-dinh-phuoc-hoi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/2025\/04\/16\/dao-thai-son-mieu-tho-bach-ma-thai-giam-ta-cong-tho-cong-o-dinh-phuoc-hoi\/","title":{"rendered":"\u0110\u00e0o Th\u00e1i S\u01a1n \u2013 MI\u1ebeU TH\u1edc B\u1ea0CH M\u00c3 TH\u00c1I GI\u00c1M \u2013 T\u00c0 C\u00d4NG \u2013 TH\u1ed4 C\u00d4NG \u1ede \u0110\u00ccNH PH\u01af\u1edaC H\u1ed8I"},"content":{"rendered":"<div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"\u00abrc5\u00bb\"><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/aothaison.983169?__cft__%5B0%5D=AZXU_gTCezojZEDpyH-uYx-rX3Sw5TcmEBKlr1JNMBVREJBFb8_N5ad1QyAt7Q7Wv1P73hiEXLCbx9MFN2GIBREb9LlCbs73GujHrrvWeXatd87BmZLOgdYj2iyIex13-MJ4YvlBvpD2TR2BSirhrohj&amp;__tn__=-UC%2CP-R\"><strong>\u0110\u00e0o Th\u00e1i S\u01a1n<\/strong><\/a><\/h2>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" height=\"12\" width=\"12\" alt=\"\" src=\"https:\/\/www.facebook.com\/images\/assets_DO_NOT_HARDCODE\/facebook_icons\/star_filled_24_fds-gray-70.png\">Y\u00eau th\u00edch\u00a0\u00a0\u00b7\u00a0<a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/aothaison.983169\/posts\/pfbid02KRjFN76vjTAcJngj86BfLhJFmVLcmqDDKeSVRAz2XWQQypWJhBmb6xmqiEhskz6jl?__cft__%5B0%5D=AZXU_gTCezojZEDpyH-uYx-rX3Sw5TcmEBKlr1JNMBVREJBFb8_N5ad1QyAt7Q7Wv1P73hiEXLCbx9MFN2GIBREb9LlCbs73GujHrrvWeXatd87BmZLOgdYj2iyIex13-MJ4YvlBvpD2TR2BSirhrohj&amp;__tn__=%2CO%2CP-R\">9 Th\u00e1ng 4 l\u00fac 17:29<\/a>\u00a0\u00a0\u00b7\u00a0<\/p>\n<p>MI\u1ebeU TH\u1edc B\u1ea0CH M\u00c3 TH\u00c1I GI\u00c1M \u2013 T\u00c0 C\u00d4NG \u2013 TH\u1ed4 C\u00d4NG \u1ede \u0110\u00ccNH PH\u01af\u1edaC H\u1ed8I<\/p>\n<p>\u1ede c\u00e1c ng\u00f4i \u0111\u00ecnh th\u1ea7n Nam B\u1ed9 n\u00f3i chung v\u00e0 T\u00e2y Ninh n\u00f3i ri\u00eang \u0111\u1ec1u c\u00f3 t\u00edch h\u1ee3p mi\u1ebfu th\u1edd B\u1ea1ch M\u00e3 Th\u00e1i Gi\u00e1m. Ng\u00f4i mi\u1ebfu n\u00e0y th\u01b0\u1eddng l\u00e0 x\u00e2y kh\u00e1 nh\u1ecf \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t m\u1ed9t ph\u00eda g\u00f3c tr\u01b0\u1edbc c\u1ee7a s\u00e2n \u0111\u00ecnh, b\u00ean trong c\u00f3 v\u1ebd kh\u1eafc b\u1ed1n ch\u1eef H\u00e1n \u2013 \u767d \u99ac \u592a \u76e3 \u2013 ho\u1eb7c \u0111\u1eafp n\u1ed5i h\u00ecnh con ng\u1ef1a tr\u1eafng. V\u1eady v\u1ecb th\u1ea7n n\u00e0y l\u00e0 ai? Trong b\u00e0i vi\u1ebft ng\u1eafn n\u00e0y, ch\u00fang t\u00f4i c\u00f3 v\u00e0i l\u1eddi sau.<\/p>\n<p><span id=\"more-1070\"><\/span><\/p>\n<p>\u0110\u1ea7u ti\u00ean xin n\u00f3i v\u1ec1 hai ch\u1eef B\u1ea1ch M\u00e3 mang d\u1ea5u \u1ea5n \u0111\u1eadm n\u00e9t trong Ph\u1eadt gi\u00e1o. Theo <a><\/a>T\u1eeb \u0111i\u1ec3n Ph\u1eadt h\u1ecdc tinh tuy\u1ec3n c\u1ee7a Th\u00edch Nguy\u00ean T\u00e2m th\u00ec: \u201c B\u1ea1ch M\u00e3: Ng\u1ef1a tr\u1eafng. T\u01b0\u01a1ng truy\u1ec1n d\u01b0\u1edbi th\u1eddi vua Minh \u0110\u1ebf nh\u00e0 H\u1eadu H\u00e1n, nh\u00f3m Ca Di\u1ebfp. Ma \u0110\u1eb1ng l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean mang m\u1ed9t s\u1ed1 kinh \u0111i\u1ec3n Ph\u1eadt gi\u00e1o nh\u01b0 T\u1ee9 Th\u1eadp Nh\u1ecb Ch\u01b0\u01a1ng b\u00ean T\u00e2y V\u1ef1c sang, ch\u1edf tr\u00ean l\u01b0ng con b\u1ea1ch m\u00e3, \u0111\u1ebfn tr\u00fa t\u1ea1i H\u1ed3ng L\u00f4 T\u1ef1. Nh\u00e2n \u0111\u00f3 nh\u00e0 vua x\u00e2y d\u1ef1ng B\u1ea1ch M\u00e3 T\u1ef1 t\u1ea1i kinh \u0111\u00f4 (L\u1ea1c D\u01b0\u01a1ng, t\u1ec9nh H\u00e0 Nam) \u0111\u1ec3 an tr\u00ed c\u00e1c kinh \u0111i\u1ec3n n\u00e0y..\u201d (NXB Ph\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4ng \u2013 2013, trang 52). H\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng B\u1ea1ch M\u00e3 v\u1ec1 sau t\u01b0\u1ee3ng tr\u01b0ng cho tin m\u1eebng th\u1ec9nh \u0111\u01b0\u1ee3c Ch\u00e2n Kinh. C\u0169ng ch\u00ednh v\u00ec v\u1eady, khi vi\u1ebft b\u1ed9 ti\u1ec3u thuy\u1ebft T\u00e2y Du K\u00fd, Ng\u00f4 Th\u1eeba \u00c2n \u0111\u00e3 \u0111\u1ec3 cho Tr\u1ea7n Huy\u1ec1n Trang c\u01b0\u1ee1i con ng\u1ef1a tr\u1eafng \u0111\u1ebfn T\u00e2y Tr\u00fac th\u1ec9nh kinh l\u00e0 v\u1eady.<\/p>\n<p>\u1ede Vi\u1ec7t Nam, th\u1eddi L\u00fd, Ph\u1eadt gi\u00e1o l\u00e0 qu\u1ed1c gi\u00e1o, c\u00e1c b\u1eadc vua ch\u00faa \u0111\u1ec1u r\u1ea5t chu\u1ed9ng v\u00e0 x\u00e2y d\u1ef1ng nhi\u1ec1u c\u00f4ng tr\u00ecnh \u0111\u1ec1n ch\u00f9a c\u00f2n t\u1ed3n t\u1ea1i \u0111\u1ebfn ng\u00e0y nay. M\u1ed9t trong nh\u1eefng ng\u00f4i \u0111\u1ec1n c\u1ed5 x\u01b0a \u1ea5y l\u00e0 \u0111\u1ec1n B\u1ea1ch M\u00e3, m\u1ed9t trong t\u1ee9 tr\u1ea5n c\u1ee7a kinh th\u00e0nh Th\u0103ng Long x\u01b0a, n\u01a1i th\u1edd th\u1ea7n Long \u0110\u1ed7. S\u00e1ch Th\u0103ng Long c\u1ed5 t\u00edch kh\u1ea3o c\u00f3 ch\u00e9p truy\u1ec1n thuy\u1ebft v\u1ec1 con ng\u1ef1a tr\u1eafng \u0111\u00e3 gi\u00fap L\u00fd Th\u00e1i T\u1ed5 x\u00e2y th\u00e0nh Th\u0103ng Long nh\u01b0 sau: L\u00fd Th\u00e1i T\u1ed5 \u0111\u1eafp th\u00e0nh m\u1ea5y th\u00e1ng kh\u00f4ng xong. M\u1ed9t \u0111\u00eam n\u1eb1m m\u1ed9ng th\u1ea5y m\u1ed9t con ng\u1ef1a tr\u1eafng n\u00f3i ti\u1ebfng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 vua c\u00e1ch x\u00e2y th\u00e0nh v\u00e0 khai th\u00f4ng long m\u1ea1ch. T\u1ec9nh gi\u1ea5c, vua b\u00e8n l\u00e0m nh\u01b0 l\u1eddi ng\u1ef1a tr\u1eafng. Th\u00e0nh x\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c. Khi ho\u00e0n t\u1ea5t c\u00f3 con ng\u1ef1a tr\u1eafng hi\u1ec7n c\u1ea1nh th\u00e0nh. Qu\u00e2n s\u0129 \u0111u\u1ed5i \u0111i, ng\u1ef1a ch\u1ea1y \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec1n Long \u0110\u1ed7 th\u00ec m\u1ea5t d\u1ea5u. Vua cho \u0111\u00f3 l\u00e0 hi\u1ec7n th\u00e2n c\u1ee7a th\u1ea7n Long \u0110\u1ed7 v\u00e0 phong l\u00e0 B\u1ea1ch M\u00e3 \u0111\u1ea1i v\u01b0\u01a1ng. D\u1ea5u \u1ea5n B\u1ea1ch m\u00e3 tr\u1edf n\u00ean r\u1ea5t s\u00e2u s\u1eafc \u0111\u1ed1i v\u1edbi v\u0103n h\u00f3a \u0110\u1ea1i Vi\u1ec7t \u0111\u1eddi L\u00fd, th\u1eadm ch\u00ed \u00f4ng nh\u00e0 vua n\u00e0y c\u00f2n \u0111\u1eb7t t\u00ean con trai m\u00ecnh l\u00e0 L\u00fd Ph\u1eadt M\u00e3 (Ng\u1ef1a Ph\u1eadt), sau ng\u00e0i l\u00ean ng\u00f4i ch\u00ednh l\u00e0 vua L\u00fd Th\u00e1i T\u00f4ng .<\/p>\n<p>Trong v\u0103n h\u00f3a B\u00e0 la m\u00f4n c\u0169ng c\u00f3 h\u00ecnh \u1ea3nh v\u1ecb th\u1ea7n Kalkyavatara, m\u1ed9t h\u00f3a th\u00e2n c\u1ee7a th\u1ea7n Wishnu, m\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ng\u1ef1a. \u0110\u00e2y l\u00e0 h\u00f3a th\u00e2n cu\u1ed1i c\u00f9ng c\u1ee7a th\u1ea7n Vishnu. Theo th\u1ea7n tho\u1ea1i \u1ea4n \u0110\u1ed9, khi k\u1ebft th\u00fac m\u1ed9t chu k\u00ec c\u1ee7a v\u0169 tr\u1ee5, Vishnu s\u1ebd tr\u1edf l\u1ea1i th\u1ebf gian, c\u01b0\u1ee1i tr\u00ean m\u1ed9t con ng\u1ef1a tr\u1eafng c\u00f9ng v\u1edbi thanh g\u01b0\u01a1m r\u1ef1c r\u1ee1 c\u1ee7a m\u00ecnh \u0111\u1ec3 h\u1ee7y di\u1ec7t nh\u1eefng con qu\u1ef7 cu\u1ed1i c\u00f9ng v\u00e0 nh\u1eefng con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed9c \u00e1c c\u00f2n s\u00f3t l\u1ea1i tr\u01b0\u1edbc khi th\u1ebf gi\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ebft l\u1eadp l\u1ea1i. Trong s\u1ef1 giao thoa v\u00e0 ch\u1ecbu \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng gi\u1eefa v\u0103n h\u00f3a B\u00e0 la m\u00f4n v\u00e0 v\u0103n h\u00f3a Ph\u1eadt gi\u00e1o, trong c\u00e2u chuy\u1ec7n Ti\u1ec1n th\u00e2n c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt c\u00f3 k\u1ec3 v\u1ec1 chuy\u1ec7n \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt h\u00f3a th\u00e2n th\u00e0nh con ng\u1ef1a tr\u1eafng nh\u01b0 sau. C\u00f3 800 ng\u01b0\u1eddi l\u00e1i bu\u00f4n \u0111\u01b0\u1eddng bi\u1ec3n \u0111i l\u1ea1c \u0111\u1ebfn h\u00f2n \u0111\u1ea3o c\u1ee7a c\u00e1c n\u1eef nh\u00e2n \u0103n th\u1ecbt ng\u01b0\u1eddi. Khi g\u1eb7p c\u00e1c l\u00e1i bu\u00f4n n\u00e0y th\u00ec c\u00e1c n\u1eef nh\u00e2n bu\u1ed9c ph\u1ea3i k\u1ebft h\u00f4n v\u1edbi h\u1ecd. M\u1ed9t h\u00f4m c\u00e1c anh l\u00e1i bu\u00f4n nh\u1edb nh\u00e0 v\u00e0 c\u1ea7u nguy\u1ec7n \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt c\u1ee9u gi\u00fap. \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt h\u00f3a ra con ng\u1ef1a th\u1ea7n v\u00e0 b\u1ea3o h\u1ecd n\u1eafm v\u00e0o c\u1ed5, b\u1eddm, l\u00f4ng, \u0111u\u00f4i,\u2026 Tr\u01b0\u1edbc khi bay qua bi\u1ec3n, Ph\u1eadt d\u1eb7n h\u1ecd kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c luy\u1ebfn ti\u1ebfc nh\u1eefng l\u1ea1c th\u00fa m\u00e0 h\u1ecd \u0111\u00e3 g\u1eb7p tr\u00ean \u0111\u1ea3o nh\u01b0ng do th\u01b0\u01a1ng nh\u1edb v\u1ee3 con, h\u1ecd \u0111\u00e3 quay l\u1ea1i nh\u00ecn v\u00e0 b\u1ecb r\u01a1i xu\u1ed1ng bi\u1ec3n. Ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi nh\u1edb l\u1eddi Ph\u1eadt d\u1eb7n, l\u00e0m ch\u1ee7 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00ecnh, n\u00ean s\u1ed1ng s\u00f3t v\u00e0 v\u1ec1 l\u00e0m vua x\u1ee9 \u1ea4n \u0110\u1ed9.<\/p>\n<p>V\u1ec1 sau n\u00e0y trong v\u0103n h\u1ecdc Ph\u1eadt gi\u00e1o \u0110\u1ea1i Th\u1eeba c\u00f3 nh\u1eafc \u0111\u1ebfn m\u1ed9t trong t\u00e1m h\u00f3a th\u00e2n c\u1ee7a Qu\u00e1n Th\u1ebf \u00c2m B\u1ed3 T\u00e1t l\u00e0 th\u1ea7n M\u00e3 \u0110\u1ea7u La S\u00e1t. Theo Hu\u1ef3nh Ng\u1ecdc Tr\u1ea3ng v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Ng\u1ecdc T\u01b0\u1eddng: \u201cM\u00e3 \u0110\u1ea7u La S\u00e1t l\u00e0 h\u00f3a th\u00e2n c\u1ee7a B\u1ed3 T\u00e1t Quan \u00c2m, m\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ng\u1ef1a. Avalokitesvara (Quan Th\u1ebf \u00c2m b\u1ed3 t\u00e1t) c\u1ee7a Ph\u1eadt gi\u00e1o \u0110\u1ea1i th\u1eeba kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t gi\u1edbi t\u00ednh v\u00ec ng\u00e0i c\u00f3 th\u1ec3 h\u00f3a ra n\u1eef ho\u1eb7c nam. Ph\u1eadt gi\u00e1o th\u01b0\u1eddng g\u1ecdi v\u1ecb B\u1ed3 T\u00e1t n\u00e0y l\u00e0 \u201cQuan \u00c2m \u0110\u1ea1i s\u0129\u201d (m\u1ed9t h\u00f3a th\u00e2n c\u1ee7a Quan \u00c2m). Quan \u00c2m th\u01b0\u1eddng l\u00e0 n\u1eef, nh\u01b0ng g\u1ecdi l\u00e0 \u201cS\u0129\u201d t\u1ee9c nam, do t\u00ednh ch\u1ea5t trung t\u00ednh n\u00e0y n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 \u201cTh\u00e1i Gi\u00e1m\u201d (\u0110\u00ecnh Nam B\u1ed9 x\u01b0a v\u00e0 nay, trang 133, NXB V\u0103n h\u00f3a \u2013 V\u0103n ngh\u1ec7 -2018). C\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i M\u00e3 \u0110\u1ea7u La S\u00e1t hay B\u1ea1ch M\u00e3 Th\u00e1i Gi\u00e1m l\u00e0 v\u1ecb th\u1ea7n ph\u1eadt c\u00f3 ch\u1ee9c n\u0103ng ph\u00f9 h\u1ed9 cho nh\u1eefng th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n \u0111i bi\u1ec3n, \u0111\u01b0\u1ee3c tai qua n\u1ea1n kh\u1ecfi khi s\u00f3ng to gi\u00f3 l\u1edbn. Ho\u1eb7c \u0111\u1ed1i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi \u0111i bu\u00f4n b\u00e1n tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng b\u1ed9 th\u00ec tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng chuy\u1ec7n r\u1ee7i ro, kh\u00f4ng may. V\u1ec1 v\u1ecb th\u1ea7n n\u00e0y, Nh\u00e0 Nguy\u1ec5n phong B\u1ea1ch m\u00e3 Th\u00e1i gi\u00e1m l\u00e0m Th\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1eb3ng th\u1ea7n \u201cD\u01b0\u01a1ng Uy Ng\u1ef1 V\u0169 B\u1ea3o ch\u01b0\u1edbng Ki\u1ec7n thu\u1eadn H\u00f2a nhu H\u00e0m quang Th\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1eb3ng th\u1ea7n\u201d (S\u1eafc phong ng\u00e0y 29\/11 n\u0103m T\u1ef1 \u0110\u1ee9c th\u1ee9 V \u2013 1852). Qua s\u1eafc phong n\u00e0y cho th\u1ea5y c\u00e1c tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i phong ki\u1ebfn Vi\u1ec7t Nam tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y r\u1ea5t t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng v\u1ecb th\u1ea7n n\u00e0y.<\/p>\n<p>\u1ede c\u00e1c ng\u00f4i \u0111\u00ecnh, B\u1ea1ch M\u00e3 Th\u00e1i Gi\u00e1m th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1edd chung v\u1edbi \u0110\u1ea1i C\u00e0n t\u1ee9 v\u1ecb th\u00e1nh n\u01b0\u01a1ng, Thi\u00ean Y Ana Ch\u00faa Ng\u1ecdc v\u00e0 m\u1ed9t s\u1ed1 v\u1ecb th\u1ea7n kh\u00e1c t\u1ea1i c\u00e1c \u0111\u00ecnh l\u00e0ng. Tuy nhi\u00ean do t\u00ednh ch\u1ea5t \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t v\u1ec1 t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng n\u00ean m\u1ed9t s\u1ed1 \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 d\u1ef1ng n\u00ean nh\u1eefng ng\u00f4i mi\u1ebfu \u0111\u1ec3 th\u1edd ri\u00eang v\u1ecb th\u1ea7n n\u00e0y v\u00e0 g\u1ecdi b\u1eb1ng m\u1ed9t c\u00e1i t\u00ean d\u00e2n gian l\u00e0 mi\u1ebfu \u00f4ng Th\u00e1i Gi\u00e1m. Ri\u00eang m\u1ed9t s\u1ed1 \u0111\u00ecnh \u1edf T\u00e2y Ninh ta c\u00f2n th\u1ea5y B\u1ea1ch M\u00e3 Th\u00e1i Gi\u00e1m \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1edd chung gian mi\u1ebfu v\u1edbi T\u00e0 C\u00f4ng, Th\u1ed5 C\u00f4ng, \u0111i\u1ec3n h\u00ecnh \u1edf \u0111\u00ecnh Ph\u01b0\u1edbc H\u1ed9i x\u00e3 Su\u1ed1i \u0110\u00e1 huy\u1ec7n D\u01b0\u01a1ng Minh Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>T\u00e0 C\u00f4ng l\u00e0 \u00d4ng T\u00e0, m\u1ed9t v\u1ecb th\u1ea7n g\u1ed1c Khmer g\u1ecdi l\u00e0 Neakta. T\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng Neakta \u2013 [\u17a2\u17d2\u1793\u1780\u178f\u17b6 \u2013 \u00d4ng T\u00e0] l\u00e0 lo\u1ea1i t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng ph\u1ed5 bi\u1ebfn nh\u1ea5t, h\u1ea7u h\u1ebft c\u00e1c l\u00e0ng Khmer T\u00e2y Ninh \u0111\u1ec1u c\u00f3 h\u00ecnh th\u1ee9c t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng n\u00e0y. \u0110\u1ed1i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi Khmer, Neakta \u0111\u01b0\u1ee3c quan ni\u1ec7m v\u1eeba l\u00e0 th\u1ea7n linh b\u1ea3o h\u1ed9 phum s\u00f3c x\u00f3m l\u00e0ng v\u1eeba l\u00e0 nh\u1eefng b\u1eadc ti\u1ec1n nh\u00e2n \u0111\u00e3 khu\u1ea5t \u1edf nh\u1eefng \u0111\u1ecba b\u00e0n c\u1ee5 th\u1ec3. Neakta kh\u00f4ng th\u1edd theo t\u1eebng gia \u0111\u00ecnh m\u00e0 Neakta lu\u00f4n l\u00e0 chung c\u1ee7a c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng. Ch\u00ednh v\u00ec v\u1eady vi\u1ec7c l\u1eadp mi\u1ebfu hay c\u00fang Neakta l\u00e0 c\u00f4ng vi\u1ec7c chung c\u1ee7a c\u1ea3 phum s\u00f3c, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i c\u00f3 ngh\u0129a v\u1ee5 v\u1edbi v\u1ecb th\u1ea7n b\u1ea3o h\u1ed9 n\u00e0y. Hi\u1ec7n nay, b\u00e0 con Khmer T\u00e2y Ninh th\u1edd Neakta \u1edf kh\u00e1 nhi\u1ec1u n\u01a1i, t\u00f9y theo \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a t\u1eebng v\u1ecb tr\u00ed m\u00e0 c\u00f3 v\u1ecb Neakta kh\u00e1c nhau, ch\u1eb3ng h\u1ea1n trong khu\u00f4n vi\u00ean ch\u00f9a th\u00ec c\u00f3 Neakta Wat (T\u00e0 ch\u00f9a), ngo\u00e0i ru\u1ed9ng th\u00ec c\u00f3 Neakta Sre (T\u00e0 ru\u1ed9ng), c\u1eb7p s\u00f4ng su\u1ed1i th\u00ec c\u00f3 Neakta Prek (T\u00e0 r\u1ea1ch), d\u01b0\u1edbi g\u1ed1c \u0111a th\u00ec c\u00f3 Neakta chray (T\u00e0 c\u00e2y \u0111a), khu \u0111\u1ed3ng tr\u1ea3ng th\u00ec c\u00f3 Neakta veal (T\u00e0 \u0111\u1ed3ng tr\u1ea3ng)\u2026.N\u00f3i chung ng\u01b0\u1eddi Khmer r\u1ea5t tin t\u01b0\u1edfng v\u00e0o Neakta, b\u1ea5t k\u1ef3 n\u01a1i n\u00e0o c\u00f3 b\u00e0 con Khmer l\u00e0m \u0103n sinh s\u1ed1ng th\u00ec n\u01a1i \u0111\u00f3 c\u00f3 Neakta ng\u1ef1 tr\u1ecb. Trong qu\u00e1 tr\u00ecnh c\u1ed9ng c\u01b0 gi\u1eefa Vi\u1ec7t \u2013 Khmer, ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t \u0111\u00e3 t\u00edch h\u1ee3p t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng Neakta v\u00e0 c\u00e1c \u0111\u00ecnh ch\u00f9a, v\u00e0 xem nh\u01b0 l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ecb th\u1ea7n b\u1ea3o h\u1ed9, xua \u0111u\u1ed5i t\u00e0 ma, \u0111em l\u1ea1i s\u1ef1 y\u00ean \u1ed5n.<\/p>\n<p>Th\u1ed5 C\u00f4ng l\u00e0 v\u1ecb th\u1ea7n \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u trong Ng\u0169 Th\u1ed5 Long Th\u1ea7n bao g\u1ed3m Th\u1ed5 C\u00f4ng, Th\u1ed5 \u0110\u1ecba, Th\u1ed5 Ch\u1ee7, Th\u1ed5 Ph\u1ee7 v\u00e0 Th\u1ed5 K\u1ef3. Th\u01b0\u1eddng Th\u1ed5 C\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1eadp mi\u1ebfu ri\u00eang, nh\u01b0ng c\u0169ng c\u00f3 n\u01a1i th\u1edd chung v\u1edbi c\u00e1c th\u1ea7n kh\u00e1c. Th\u1ed5 C\u00f4ng v\u1ed1n l\u00e0 v\u1ecb th\u1ea7n long m\u1ea1ch c\u1ee7a khu v\u1ef1c n\u1ec1n nh\u00e0 ho\u1eb7c n\u1ec1n khu \u0111\u00ecnh th\u1edd. Sau n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec3u \u0111\u1ea1i kh\u00e1i Th\u1ed5 c\u00f4ng l\u00e0 v\u1ecb th\u1ea7n cai qu\u1ea3n nh\u00e0 c\u1eeda, \u0111\u1ea5t \u0111ai, \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t h\u1ecda ph\u00fac cho m\u1ed9t gia \u0111\u00ecnh hay c\u01a1 s\u1edf th\u1edd t\u1ef1 n\u00e0o \u0111\u00f3. Ng\u01b0\u1eddi ta th\u1edd Th\u1ed5 c\u00f4ng v\u1edbi mong c\u1ea7u \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u00e0i che ch\u1edf, gi\u00fap ch\u00fang ta y\u00ean t\u00e2m v\u1ec1 m\u1eb7t t\u00e2m linh, tr\u00e1nh ph\u1ea1m ph\u1ea3i long m\u1ea1ch v\u00f9ng \u0111\u1ea5t sinh s\u1ed1ng c\u0169ng nh\u01b0 ng\u0103n ch\u1eb7n ma qu\u1ef7, t\u00e0 ma qu\u1ea5y r\u1ed1i.<\/p>\n<p>C\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i, B\u1ea1ch M\u00e3 Th\u00e1i Gi\u00e1m l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ecb th\u1ea7n ph\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00e2n gian h\u00f3a trong qu\u00e1 tr\u00ecnh t\u00edch h\u1ee3p t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng gi\u1eefa v\u0103n h\u00f3a Ph\u1eadt gi\u00e1o \u2013 \u1ea4n gi\u00e1o v\u00e0 v\u0103n h\u00f3a Vi\u1ec7t. B\u1ea1ch M\u00e3 bi\u1ec3u tr\u01b0ng cho s\u1ef1 uy nghi, t\u01b0\u1ee3ng tr\u01b0ng nh\u1eefng \u0111\u1ea5ng c\u1ee9u th\u1ebf trong c\u00e1c t\u00f4n gi\u00e1o \u0111\u1ed9c th\u1ea7n v\u00e0 \u0111a th\u1ea7n xa x\u01b0a. Khi \u0111i v\u00e0o v\u0103n h\u00f3a Vi\u1ec7t, B\u1ea1ch M\u00e3 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u00eang h\u00f3a \u1edf m\u1ee9c r\u1ea5t cao, ch\u00ednh v\u00ec v\u1eady n\u00ean m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec1u Nguy\u1ec5n phong l\u00e0m Th\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1eb3ng th\u1ea7n. C\u00e0ng v\u1ec1 sau B\u1ea1ch M\u00e3 Th\u00e1i Gi\u00e1m \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1edd chung v\u1edbi c\u00e1c v\u1ecb th\u1ea7n d\u00e2n gian kh\u00e1c nh\u01b0 T\u00e0 C\u00f4ng, Th\u1ed5 C\u00f4ng\u2026n\u00f3i tr\u00ean, qua \u0111\u00f3 th\u1ec3 hi\u1ec7n t\u00ednh ch\u1ea5t h\u1ed7n dung trong v\u0103n h\u00f3a Vi\u1ec7t theo d\u00f2ng ch\u1ea3y l\u1ecbch s\u1eed t\u1eeb h\u01a1n ng\u00e0n n\u0103m nay.<\/p>\n<p>\u0110\u00c0O TH\u00c1I S\u01a0N<\/p>\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/scontent.fsin15-1.fna.fbcdn.net\/v\/t39.30808-6\/489092761_9168566589919209_7886960956364989626_n.jpg?stp=cp6_dst-jpg_p526x296_tt6&amp;_nc_cat=110&amp;ccb=1-7&amp;_nc_sid=833d8c&amp;_nc_eui2=AeGWNaVUkNXdvioSeeABClW6uoKxWYkr5UC6grFZiSvlQA1rMXFv-31E5CW-oVI0mQw&amp;_nc_ohc=OUejfGcZXkUQ7kNvwG5qfS4&amp;_nc_oc=AdnrodI3c7dJz81m3XBsnjQX1XBJY4EjOak3mx44SbsaGtIBg8UIq3mXBuASLSYpsDA&amp;_nc_zt=23&amp;_nc_ht=scontent.fsin15-1.fna&amp;_nc_gid=5EMzyKBYPkauFLwgfypEfw&amp;oh=00_AfFQe492BDnXpuhqXs8SxlVmAU5Kq8PiOwNbqpExvPWYHA&amp;oe=68057893\" alt=\"\" style=\"width:690px;height:auto\"><\/figure>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0110\u00e0o Th\u00e1i S\u01a1n Y\u00eau th\u00edch\u00a0\u00a0\u00b7\u00a09 Th\u00e1ng 4 l\u00fac 17:29\u00a0\u00a0\u00b7\u00a0 MI\u1ebeU TH\u1edc B\u1ea0CH M\u00c3 TH\u00c1I GI\u00c1M \u2013 T\u00c0 C\u00d4NG \u2013 TH\u1ed4 C\u00d4NG \u1ede \u0110\u00ccNH PH\u01af\u1edaC H\u1ed8I \u1ede c\u00e1c ng\u00f4i \u0111\u00ecnh th\u1ea7n Nam B\u1ed9 n\u00f3i chung v\u00e0 T\u00e2y Ninh n\u00f3i ri\u00eang \u0111\u1ec1u c\u00f3 t\u00edch h\u1ee3p mi\u1ebfu th\u1edd B\u1ea1ch M\u00e3 Th\u00e1i Gi\u00e1m. Ng\u00f4i mi\u1ebfu n\u00e0y th\u01b0\u1eddng l\u00e0 x\u00e2y &hellip; <a href=\"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/2025\/04\/16\/dao-thai-son-mieu-tho-bach-ma-thai-giam-ta-cong-tho-cong-o-dinh-phuoc-hoi\/\" class=\"more-link\">\u0110\u1ecdc ti\u1ebfp <span class=\"screen-reader-text\">\u0110\u00e0o Th\u00e1i S\u01a1n \u2013 MI\u1ebeU TH\u1edc B\u1ea0CH M\u00c3 TH\u00c1I GI\u00c1M \u2013 T\u00c0 C\u00d4NG \u2013 TH\u1ed4 C\u00d4NG \u1ede \u0110\u00ccNH PH\u01af\u1edaC H\u1ed8I<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[59],"tags":[],"class_list":["post-925","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dao-thai-son"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/925","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=925"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/925\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=925"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=925"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=925"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}