{"id":961,"date":"2025-08-08T14:12:31","date_gmt":"2025-08-08T07:12:31","guid":{"rendered":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/2025\/08\/08\/cao-van-nghiep-cho-tan-an-cho-giua-o-can-tho\/"},"modified":"2025-08-08T14:12:31","modified_gmt":"2025-08-08T07:12:31","slug":"cao-van-nghiep-cho-tan-an-cho-giua-o-can-tho","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/2025\/08\/08\/cao-van-nghiep-cho-tan-an-cho-giua-o-can-tho\/","title":{"rendered":"Cao V\u0103n Nghi\u1ec7p \u2013 CH\u1ee2 T\u00c2N AN (CH\u1ee2 GI\u1eeeA) \u1ede C\u1ea6N TH\u01a0"},"content":{"rendered":"<div>\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"_r_26_\"><strong><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/ca.vang.777?__cft__%5B0%5D=AZWV-Qrp03x3UhlyKKk4vD6DjBEED09F3UOqmQcoO8RrVJbtglRzgGfJSk8nJLTHvRSxzhRiI0libCiUa5tmXa6byhGrEpU3cVyV8J5ec1ELOImeSsmZ9qeDRohWONmDOGMygJnYKKV_3CPusxZBLhSW8cjuWlnpLY8p75OD6mEwknZ1QPyPsNdgSKrBY6TBAWskg4Hh_RD1Tl03yr1Uj6pj&amp;__tn__=-%5DC%2CP-R\">C\u00e1 V\u00e0ng<\/a><\/strong>\u00a0c\u00f9ng v\u1edbi\u00a0<strong><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/lengocquoc.hungle?__cft__%5B0%5D=AZWV-Qrp03x3UhlyKKk4vD6DjBEED09F3UOqmQcoO8RrVJbtglRzgGfJSk8nJLTHvRSxzhRiI0libCiUa5tmXa6byhGrEpU3cVyV8J5ec1ELOImeSsmZ9qeDRohWONmDOGMygJnYKKV_3CPusxZBLhSW8cjuWlnpLY8p75OD6mEwknZ1QPyPsNdgSKrBY6TBAWskg4Hh_RD1Tl03yr1Uj6pj&amp;__tn__=-%5DC%2CP-R\">L\u00ea Ng\u1ecdc Qu\u1ed1c<\/a><\/strong>\u00a0v\u00e0\u00a0<strong>2 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c<\/strong>.<\/h3>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" height=\"12\" width=\"12\" alt=\"\" src=\"https:\/\/www.facebook.com\/images\/assets_DO_NOT_HARDCODE\/facebook_icons\/star_filled_24_fds-gray-70.png\">Y\u00eau th\u00edch\u00a0\u00b7<a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/ca.vang.777\/posts\/pfbid06uf1qPaTa9MjSXoHMHybPMNxwpWRFGYTP4UDSWpYbTTnqaKyHA4ygnYfxvvfXXKfl?__cft__%5B0%5D=AZWV-Qrp03x3UhlyKKk4vD6DjBEED09F3UOqmQcoO8RrVJbtglRzgGfJSk8nJLTHvRSxzhRiI0libCiUa5tmXa6byhGrEpU3cVyV8J5ec1ELOImeSsmZ9qeDRohWONmDOGMygJnYKKV_3CPusxZBLhSW8cjuWlnpLY8p75OD6mEwknZ1QPyPsNdgSKrBY6TBAWskg4Hh_RD1Tl03yr1Uj6pj&amp;__tn__=%2CO%2CP-R\">25 Th\u00e1ng 7 l\u00fac 15:06<\/a>\u00a0\u00b7<\/p>\n<p>CH\u1ee2 T\u00c2N AN (CH\u1ee2 GI\u1eeeA) \u1ede C\u1ea6N TH\u01a0<\/p>\n<p>(C\u1eadp nh\u1eadt ng\u00e0y 20\/7\/2025)<\/p>\n<p>T\u00e2n An v\u1ed1n l\u00e0 t\u00ean th\u00f4n. Theo Gia \u0110\u1ecbnh th\u00e0nh th\u00f4ng ch\u00ed 1820 (Quy\u1ec3n 3: C\u01b0\u01a1ng v\u1ef1c ch\u00ed), \u201cT\u00e2n An th\u00f4n\u201d \u65b0\u5b89\u6751 l\u00e0 1 trong s\u1ed1 37 th\u00f4n, \u0111i\u1ebfm (x\u00f3m) thu\u1ed9c huy\u1ec7n V\u0129nh \u0110\u1ecbnh (ch\u01b0a chia t\u1ed5ng), ph\u1ee7 \u0110\u1ecbnh Vi\u1ec5n, tr\u1ea5n V\u0129nh Thanh, th\u00e0nh Gia \u0110\u1ecbnh. V\u00ec trong s\u1ed1 37 th\u00f4n, thu\u1ed9c huy\u1ec7n V\u0129nh \u0110\u1ecbnh c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ed1 th\u00f4n m\u1edbi l\u1eadp (\u201cth\u1ee7y l\u1eadp\u201d \u59cb\u7acb), th\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 th\u00f4n B\u00ecnh Trung m\u1edbi l\u1eadp, B\u00ecnh L\u00e2m m\u1edbi l\u1eadp, B\u00ecnh \u0110\u1ee9c m\u1edbi l\u1eadp, M\u1ef9 Ph\u01b0\u1edbc m\u1edbi l\u1eadp\u2026, n\u00ean ch\u00fang t\u00f4i ph\u1ecfng \u0111o\u00e1n th\u00f4n T\u00e2n An \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00e0nh l\u1eadp tr\u01b0\u1edbc n\u0103m 1816.<\/p>\n<p><span id=\"more-1203\"><\/span><\/p>\n<p>N\u0103m 1832, t\u1ec9nh An Giang \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00e0nh l\u1eadp. Theo \u0111\u1ecba b\u1ea1 l\u1eadp n\u0103m 1836 (n\u0103m Minh M\u1ea1ng th\u1ee9 17), th\u00f4n T\u00e2n An thu\u1ed9c t\u1ed5ng \u0110\u1ecbnh B\u1ea3o, huy\u1ec7n V\u0129nh \u0110\u1ecbnh, ph\u1ee7 T\u00e2n Th\u00e0nh, t\u1ec9nh An Giang. L\u00fac \u0111\u00f3 th\u00f4n T\u00e2n An g\u1ed3m 2 x\u1ee9 \u201cC\u1ea7n Th\u01a1 T\u1ea3\u201d \u82b9\u82f4\u5de6 v\u00e0 \u201cC\u1ea7n Th\u01a1 H\u1eefu\u201d \u82b9\u82f4\u53f3; \u0111\u00f4ng gi\u00e1p \u0111\u1ecba ph\u1eadn th\u00f4n \u0110\u00f4ng Ph\u00fa (t\u1ed5ng \u0110\u1ecbnh An), t\u00e2y gi\u00e1p \u0111\u1ecba ph\u1eadn th\u00f4n Th\u1edbi B\u00ecnh v\u00e0 gi\u00e1p \u0111\u1ecba ph\u1eadn th\u00f4n B\u00ecnh Th\u1ee7y (t\u1ed5ng \u0110\u1ecbnh Th\u1edbi), nam gi\u00e1p \u0111\u1ecba ph\u1eadn 2 th\u00f4n Th\u01b0\u1eddng Th\u1ea1nh v\u00e0 Nh\u01a1n \u00c1i, b\u1eafc gi\u00e1p s\u00f4ng. (X\u1ee9 C\u1ea7n Th\u01a1 T\u1ea3 v\u00e0 x\u1ee9 C\u1ea7n Th\u01a1 H\u1eefu c\u00f3 th\u1ec3 hi\u1ec3u l\u00e0 khu v\u1ef1c b\u00ean b\u1edd tr\u00e1i r\u1ea1ch C\u1ea7n Th\u01a1 v\u00e0 khu v\u1ef1c b\u00ean b\u1edd ph\u1ea3i r\u1ea1ch C\u1ea7n Th\u01a1. B\u1eafc gi\u00e1p s\u00f4ng c\u00f3 th\u1ec3 hi\u1ec3u l\u00e0 b\u1eafc gi\u00e1p s\u00f4ng H\u1eadu).<\/p>\n<p>N\u0103m 1839, th\u00f4n T\u00e2n An, t\u1ed5ng \u0110\u1ecbnh B\u1ea3o \u0111\u1ed5i thu\u1ed9c huy\u1ec7n Phong Ph\u00fa, ph\u1ee7 Tuy Bi\u00ean, t\u1ec9nh An Giang. Huy\u1ec7n tr\u1ecb Phong Ph\u00fa \u0111\u1eb7t t\u1ea1i th\u00f4n T\u00e2n An.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 11 n\u0103m T\u1ef1 \u0110\u1ee9c th\u1ee9 5 (nh\u1eb1m ng\u00e0y 8\/1\/1953 d\u01b0\u01a1ng l\u1ecbch), vua T\u1ef1 \u0110\u1ee9c ban \u201cS\u1eafc B\u1ed5n C\u1ea3nh Th\u00e0nh Ho\u00e0ng\u201d. Trong S\u1eafc ghi \u0111\u1ecba danh h\u00e0nh ch\u00ednh l\u00e0 \u201cPhong Ph\u00fa huy\u1ec7n T\u00e2n An th\u00f4n\u201d \u8c4a\u5bcc\u7e23\u65b0\u5b89\u6751.<\/p>\n<p>Theo ghi nh\u1eadn c\u1ee7a Qu\u1ed1c s\u1eed qu\u00e1n tri\u1ec1u Nguy\u1ec5n, trong \u0110\u1ea1i Nam nh\u1ea5t th\u1ed1ng ch\u00ed (t\u1ec9nh An Giang), m\u1ee5c \u201cTh\u1ecb \u0111i\u1ebfm\u201d \u5dff\u5e97, trong huy\u1ec7n Phong Ph\u00fa c\u00f3 3 ch\u1ee3 (\u201cth\u1ecb\u201d \u5dff) sau \u0111\u00e2y (l\u1eddi d\u1ecbch c\u1ee7a Nguy\u1ec5n T\u1ea1o 1959):<\/p>\n<p>\u201cCh\u1ee3 Th\u00e1i An \u0110\u00f4ng \u6cf0\u5b89\u6771\u5dff. \u1ede g\u1ea7n s\u00f4ng \u00d4-m\u00f4n huy\u1ec7n Phong-ph\u00fa.<\/p>\n<p>Ch\u1ee3 T\u00e2n An \u65b0\u5b89\u5dff. \u1ede g\u1ea7n b\u1ebfn s\u00f4ng B\u00ecnh Th\u1ee7y huy\u1ec7n tr\u1ecb Phong-ph\u00fa.<\/p>\n<p>Ch\u1ee3 S\u01b0u \u878b\u5dff. \u1ede b\u1ebfn s\u00f4ng C\u1ea7n-th\u01a1 huy\u1ec7n tr\u1ecb Phong-ph\u00fa.\u201d (tr.70)<\/p>\n<p>3 ch\u1ee3 n\u00eau tr\u00ean, trong m\u1ee5c \u201cCh\u1ee3 v\u00e0 qu\u00e1n\u201d, Ph\u1ea1m Tr\u1ecdng \u0110i\u1ec1m 2006 d\u1ecbch (\u0110\u00e0o Duy Anh hi\u1ec7u \u0111\u00ednh) nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y:<\/p>\n<p>\u201cCh\u1ee3 Th\u00e1i An \u0110\u00f4ng: \u1edf huy\u1ec7n Phong Ph\u00fa, g\u1ea7n s\u00f4ng \u00d4 M\u00f4n.<\/p>\n<p>Ch\u1ee3 T\u00e2n An: \u1edf l\u1ecb s\u1edf huy\u1ec7n Phong Ph\u00fa, g\u1ea7n s\u00f4ng B\u00ecnh Th\u1ee7y.<\/p>\n<p>Ch\u1ee3 C\u1ea7n Th\u01a1: \u1edf l\u1ecb s\u1edf huy\u1ec7n Phong Ph\u00fa, g\u1ea7n s\u00f4ng C\u1ea7n Th\u01a1 (tr.223)<\/p>\n<p>V\u1ec1 huy\u1ec7n tr\u1ecb Phong Ph\u00fa, Nguy\u1ec5n T\u1ea1o 1959 d\u1ecbch nh\u01b0 sau:<\/p>\n<p>\u201cHuy\u1ec7n-tr\u1ecb Phong-ph\u00fa \u8c4a\u5bcc\u7e23\u6cbb. Chu vi 50 tr\u01b0\u1ee3ng, tr\u1ed3ng r\u00e0o tre, \u1edf \u0111\u1ecba ph\u1eadn th\u00f4n T\u00e2n-an. Nguy\u00ean tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 huy\u1ec7n tr\u1ecb V\u0129nh-\u0111\u1ecbnh, nay d\u00f9ng l\u00e0m huy\u1ec7n tr\u1ecb P.P.\u201d (tr.44)<\/p>\n<p>C\u00f2n Ph\u1ea1m Tr\u1ecdng \u0110i\u1ec1m 2006 th\u00ec d\u1ecbch l\u00e0:<\/p>\n<p>\u201cL\u1ecb s\u1edf huy\u1ec7n Phong Ph\u00fa: chu vi 50 tr\u01b0\u1ee3ng, r\u00e0o b\u1eb1ng ch\u00f4ng ch\u00e0, \u1edf \u0111\u1ecba ph\u1eadn th\u00f4n T\u00e2n An. Tr\u01b0\u1edbc kia l\u00e0 l\u1ecb s\u1edf c\u0169 c\u1ee7a huy\u1ec7n V\u0129nh \u0110\u1ecbnh, nay l\u00e0m l\u1ecb s\u1edf huy\u1ec7n n\u00e0y.\u201d (tr.193)<\/p>\n<p>C\u00f3 l\u1ebd Nguy\u1ec5n T\u1ea1o 1959 v\u00e0 Ph\u1ea1m Tr\u1ecdng \u0110i\u1ec1m 2006 d\u00f9ng 2 b\u1ea3n ch\u1eef H\u00e1n \u0110\u1ea1i Nam nh\u1ea5t th\u1ed1ng ch\u00ed kh\u00e1c nhau n\u00ean ch\u1ee3 th\u1ee9 3, ng\u01b0\u1eddi tr\u01b0\u1edbc d\u1ecbch l\u00e0 \u201cCh\u1ee3 S\u01b0u\u201d v\u00e0 ch\u00e9p th\u00eam ch\u1eef H\u00e1n l\u00e0 \u201c\u878b\u5dff\u201d (S\u01b0u th\u1ecb), c\u00f2n ng\u01b0\u1eddi sau th\u00ec d\u1ecbch l\u00e0 \u201cCh\u1ee3 C\u1ea7n Th\u01a1\u201d.<\/p>\n<p>V\u1ec1 ch\u1ee3 th\u1ee9 2, t\u1ee9c ch\u1ee3 T\u00e2n An, tuy l\u1eddi d\u1ecbch h\u01a1i kh\u00e1c nhau, nh\u01b0ng c\u1ea3 hai \u0111\u1ec1u cho bi\u1ebft ch\u1ee3 n\u00e0y \u1edf huy\u1ec7n tr\u1ecb Phong Ph\u00fa (l\u1ecb s\u1edf huy\u1ec7n Phong Ph\u00fa) v\u00e0 \u1edf g\u1ea7n b\u1ebfn s\u00f4ng (ho\u1eb7c g\u1ea7n s\u00f4ng) B\u00ecnh Th\u1ee7y. V\u00ec huy\u1ec7n tr\u1ecb Phong Ph\u00fa \u0111\u1eb7t trong \u0111\u1ecba b\u00e0n th\u00f4n T\u00e2n An n\u00ean ch\u1ee3 T\u00e2n An, theo ch\u00fang t\u00f4i, c\u0169ng n\u1eb1m trong \u0111\u1ecba b\u00e0n th\u00f4n T\u00e2n An (th\u00f4n n\u00e0y \u1edf 2 b\u00ean b\u1edd s\u00f4ng\/ r\u1ea1ch C\u1ea7n Th\u01a1), t\u1ee9c kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u1ea7n s\u00f4ng\/ r\u1ea1ch B\u00ecnh Th\u1ee7y \u0111\u01b0\u1ee3c. V\u1ea3 l\u1ea1i, s\u00f4ng\/ r\u1ea1ch B\u00ecnh Th\u1ee7y n\u1eb1m trong \u0111\u1ecba b\u00e0n th\u00f4n B\u00ecnh Th\u1ee7y, m\u00e0 th\u00f4n n\u00e0y ch\u1eb3ng nh\u1eefng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 n\u01a1i \u0111\u1eb7t huy\u1ec7n tr\u1ecb (l\u1ecb s\u1edf) c\u1ee7a huy\u1ec7n Phong Ph\u00fa m\u00e0 n\u00f3 c\u00f2n n\u1eb1m c\u00e1ch th\u00f4n T\u00e2n An b\u1edfi th\u00f4n Th\u1edbi B\u00ecnh (th\u00f4n n\u00e0y \u1edf 2 b\u00ean b\u1edd s\u00f4ng\/ r\u1ea1ch C\u00e1i Kh\u1ebf).<\/p>\n<p>C\u0169ng theo ch\u00fang t\u00f4i, ch\u1ee3 T\u00e2n An n\u00f3i tr\u00ean n\u1eb1m b\u00ean b\u1edd tr\u00e1i s\u00f4ng\/ r\u1ea1ch C\u1ea7n Th\u01a1 (kh\u00f4ng ph\u1ea3i s\u00f4ng\/ r\u1ea1ch B\u00ecnh Th\u1ee7y), v\u00e0 ch\u1ee3 n\u00e0y t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201cCh\u1ee3 Gi\u1eefa\u201d.<\/p>\n<p>Ch\u00fang t\u00f4i ch\u01b0a bi\u1ebft t\u00ean g\u1ecdi \u201cCh\u1ee3 Gi\u1eefa\u201d xu\u1ea5t hi\u1ec7n t\u1eeb n\u0103m n\u00e0o, ch\u1ec9 th\u1ea5y t\u00ean ch\u1ee3 \u201cTan-an\u201d \u0111\u01b0\u1ee3c ghi nh\u1eadn trong c\u00e1c cu\u1ed1n Ni\u00ean gi\u00e1m Nam K\u1ef3 (Annuaire de la Cochinchine) n\u0103m 1870, 1871, 1874 (thi\u1ebfu c\u00e1c cu\u1ed1n n\u1eb1m 1872, 1873, 1875). \u0110\u1ebfn cu\u1ed1n Ni\u00ean gi\u00e1m Nam K\u1ef3 n\u0103m 1876[2], t\u00ean ch\u1ee3 \u0111ang x\u00e9t \u0111\u01b0\u1ee3c in l\u00e0 \u201cTan-an (Gho-giua)\u201d (tr.171). Nh\u01b0 v\u1eady, tr\u1ec5 l\u1eafm l\u00e0 v\u00e0o n\u0103m 1876, t\u00ean g\u1ecdi \u201cCh\u1ee3 Gi\u1eefa\u201d \u0111\u00e3 xu\u1ea5t hi\u1ec7n.<\/p>\n<p>L\u00fac \u0111\u00f3 l\u00e0ng T\u00e2n An c\u00f3 2 ch\u1ee3: ch\u1ee3 C\u1ea7n Th\u01a1 v\u00e0 ch\u1ee3 T\u00e2n An (ch\u1ee3 Gi\u1eefa). C\u00f3 thuy\u1ebft cho r\u1eb1ng, v\u00ec ch\u1ee3 T\u00e2n An n\u1eb1m \u1edf kho\u1ea3ng gi\u1eefa ch\u1ee3 C\u1ea7n Th\u01a1 v\u00e0 ch\u1ee3 C\u00e1i R\u0103ng (l\u00e0ng Th\u01b0\u1eddng Th\u1ea1nh) n\u00ean ch\u1ee3 T\u00e2n An \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 Ch\u1ee3 Gi\u1eefa.<\/p>\n<p>C\u00f3 l\u1ebd do ch\u1ee3 C\u1ea7n Th\u01a1 (thu\u1ed9c l\u00e0ng T\u00e2n An) l\u00e0 n\u01a1i \u0111\u1eb7t l\u1ef5 s\u1edf c\u1ee7a h\u1ea1t thanh tra C\u1ea7n Th\u01a1, h\u1ea1t tham bi\u1ec7n C\u1ea7n Th\u01a1 n\u00ean ch\u1ee3 n\u00e0y c\u00e0ng ng\u00e0y c\u00e0ng ph\u00e1t tri\u1ec3n, c\u00f2n ch\u1ee3 T\u00e2n An (Ch\u1ee3 Gi\u1eefa) (c\u0169ng thu\u1ed9c l\u00e0ng T\u00e2n An) l\u1ea1i n\u1eb1m trong kho\u1ea3ng gi\u1eefa ch\u1ee3 C\u1ea7n Th\u01a1 v\u00e0 ch\u1ee3 C\u00e1i R\u0103ng (c\u0169ng t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ecdn l\u00e0m n\u01a1i \u0111\u1eb7t l\u1ef5 s\u1edf c\u1ee7a h\u1ea1t thanh tra Tr\u00e0 \u00d4n) n\u00ean Ch\u1ee3 Gi\u1eefa kh\u00f4ng ph\u00e1t tri\u1ec3n \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0 c\u00e0ng ng\u00e0y c\u00e0ng m\u1ea5t \u0111i v\u1ecb th\u1ebf quan tr\u1ecdng. C\u1ee5 th\u1ec3 l\u00e0 c\u00e1c t\u00e1c gi\u1ea3 cu\u1ed1n L\u1ecbch Annam th\u00f4ng d\u1ee5ng trong Nam K\u1ef3 1889, ch\u1ec9 ghi nh\u1eadn \u201cCh\u1ee3 C\u1ea7n-th\u01a1, l\u00e0ng T\u00e2n-an, t\u1ed5ng \u0110\u1ecbnh-b\u1ea3o\u201d (tr.199), c\u00f2n ch\u1ee3 \u201cT\u00e2n An (Ch\u1ee3 Gi\u1eefa)\u201d, c\u0169ng thu\u1ed9c l\u00e0ng T\u00e2n An, t\u1ed5ng \u0110\u1ecbnh B\u1ea3o, th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c n\u00eau t\u00ean.<\/p>\n<p>C\u0169ng may l\u00e0 \u201cCh\u01a1 Dua\u201d (t\u1ee9c Ch\u1ee3 Gi\u1eefa b\u1ecb vi\u1ebft sai ch\u00e1nh t\u1ea3) \u0111\u01b0\u1ee3c ghi nh\u1eadn tr\u00ean B\u1ea3n \u0111\u1ed3 \u0111\u1ecba h\u00ecnh h\u1ea1t C\u1ea7n Th\u01a1 1890 (Plan topographique de l\u2019arrondissement de Can Tho 1890).<\/p>\n<p>Trong cu\u1ed1n C\u1ea7n Th\u01a1 x\u01b0a v\u00e0 nay (Nxb C\u00e1nh B\u1eb1ng, 1966), m\u1ee5c S\u1ef1-t\u00edch \u0111\u00ecnh th\u1ea7n T\u00e2n-An (th\u1ecb tr\u1ea5n C\u1ea7n Th\u01a1), t\u00e1c gi\u1ea3 Hu\u1ef3nh Minh k\u1ec3 r\u1eb1ng: \u201c\u2026kho\u1ea3ng n\u0103m Canh-th\u00ecn 1880[2], ng\u00f4i \u0111\u00ecnh \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ebft-l\u1eadp h\u1eb3n-hoi t\u1ea1i Ch\u1ee3 Gi\u1eefa, c\u00e1ch th\u1ecb-tr\u1ea5n C\u1ea7n-th\u01a1 tr\u00ean ba c\u00e2y s\u1ed1 ng\u00e0n.\u201d (tr.139).<\/p>\n<p>Ch\u00fang t\u00f4i kh\u00f4ng bi\u1ebft v\u00e0o n\u0103m 1966 (n\u0103m xu\u1ea5t b\u1ea3n cu\u1ed1n C\u1ea7n Th\u01a1 x\u01b0a v\u00e0 nay) \u201cCh\u1ee3 Gi\u1eefa\u201d \u0111\u00f3 c\u00f2n t\u1ed3n t\u1ea1i hay kh\u00f4ng. D\u00f9 sau \u0111i n\u1eefa, nh\u1edd l\u1eddi k\u1ec3 chuy\u1ec7n c\u1ee7a Hu\u1ef3nh Minh m\u00e0 ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 ph\u1ecfng \u0111o\u00e1n Ch\u1ee3 Gi\u1eefa c\u00e1ch th\u1ecb tr\u1ea5n C\u1ea7n Th\u01a1 kho\u1ea3ng h\u01a1n 3 km.<\/p>\n<p>V\u1ec1 t\u00ean g\u1ecdi v\u00e0 v\u1ecb tr\u00ed Ch\u1ee3 Gi\u1eefa, trong b\u00e0i \u0110\u1ecba danh T\u00e2n An \u1edf C\u1ea7n Th\u01a1 (in trong cu\u1ed1n D\u1ea5u x\u01b0a C\u1ea7n Th\u01a1, Nxb V\u0103n h\u1ecdc, Qu\u00fd II-2025), t\u00e1c gi\u1ea3 \u0110\u0103ng Hu\u1ef3nh cho bi\u1ebft: \u201c\u2026Ch\u1ee3 Gi\u1eefa l\u00e0 t\u00ean g\u1ecdi kh\u00e1c c\u1ee7a ch\u1ee3 T\u00e2n An (kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ee3 T\u00e2n An b\u00e2y gi\u1edd). \u0110\u1ecba danh Ch\u1ee3 Gi\u1eefa kho\u1ea3ng \u0111o\u1ea1n ch\u1ee3 T\u1ea7m Vu hi\u1ec7n h\u1eefu, thu\u1ed9c ph\u01b0\u1eddng H\u01b0ng L\u1ee3i.\u201d (tr.40).<\/p>\n<p>T\u1eeb 1\/7\/2025, ph\u01b0\u1eddng H\u01b0ng L\u1ee3i b\u1ecb s\u00e1p nh\u1eadp v\u00e0o ph\u01b0\u1eddng T\u00e2n An.<\/p>\n<p>\u2014\u2014\u2014-<\/p>\n<p>[1] Trong cu\u1ed1n Annuaire de la Cochinchine pour l\u2019ann\u00e9e 1876 (Ni\u00ean gi\u00e1m Nam K\u1ef3 1876) ghi: \u201cArrondissement de Tra-on. Chef-lieu: Cantho.\u201d (tr.170) (H\u1ea1t tham bi\u1ec7n Tr\u00e0 \u00d4n. L\u1ef5 s\u1edf: C\u1ea7n Th\u01a1). Trong cu\u1ed1n \u0110\u1ecba ch\u00ed h\u00e0nh ch\u00ednh c\u00e1c t\u1ec9nh Nam K\u1ef3 th\u1eddi Ph\u00e1p thu\u1ed9c (1859-1954) c\u1ee7a Nguy\u1ec5n \u0110\u00ecnh T\u01b0 c\u00f3 c\u00e2u n\u00e0y: \u201cNgh\u1ecb \u0111\u1ecbnh ng\u00e0y 23-2-1876 d\u1eddi l\u1ef5 s\u1edf h\u1ea1t Thanh bi\u1ec7n Tr\u00e0 \u00d4n \u0111\u1ebfn ch\u1ee3 C\u1ea7n Th\u01a1, n\u00ean \u0111\u1ed5i t\u00ean th\u00e0nh h\u1ea1t Tham bi\u1ec7n C\u1ea7n Th\u01a1 [BOCF n\u0103m 1876, k\u00fd hi\u1ec7u J.1037] (tr.156). Nh\u01b0 v\u1eady, r\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 cu\u1ed1n Ni\u00ean gi\u00e1m Nam K\u1ef3 1876 \u0111\u01b0\u1ee3c in v\u00e0o kho\u1ea3ng \u0111\u1ea7u n\u0103m 1876, l\u00fac \u0111\u00f3 h\u1ea1t tham bi\u1ec7n Tr\u00e0 \u00d4n \u0111\u00e3 d\u1eddi l\u1ef5 s\u1edf \u0111\u1ebfn ch\u1ee3 C\u1ea7n Th\u01a1 r\u1ed3i nh\u01b0ng t\u00ean h\u1ea1t tham bi\u1ec7n Tr\u00e0 \u00d4n ch\u01b0a \u0111\u1ed5i g\u1ecdi l\u00e0 h\u1ea1t tham bi\u1ec7n C\u1ea7n Th\u01a1 theo Ngh\u1ecb \u0111\u1ecbnh ng\u00e0y 23-2-1876.<\/p>\n<p>[2] Trong B\u1ea3ng Di T\u00edch L\u1ecbch S\u1eed \u0110\u00ecnh Th\u1ea7n T\u00e2n An c\u00f3 c\u00e2u: \u201c\u0110\u00ecnh th\u1ea7n T\u00e2n An \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2y c\u1ea5t v\u00e0o n\u0103m 1880 (n\u0103m Canh Th\u00ecn) t\u1ea1i ch\u1ee3 Gi\u1eefa, l\u00e0ng T\u00e2n An, t\u1ed5ng \u0110\u1ecbnh B\u1ea3o, qu\u1eadn Ch\u00e2u Th\u00e0nh, t\u1ec9nh C\u1ea7n Th\u01a1.\u201d L\u1eddi n\u00e0y c\u1ea7n x\u00e9t l\u1ea1i v\u00ec: v\u00e0o n\u0103m 1880, l\u00e0ng T\u00e2n An, t\u1ed5ng \u0110\u1ecbnh B\u1ea3o thu\u1ed9c h\u1ea1t tham bi\u1ec7n C\u1ea7n Th\u01a1 (Arrondissement de Can-tho). \u0110\u1ebfn \u0111\u1ea7u n\u0103m 1910, h\u1ea1t tham bi\u1ec7n C\u1ea7n Th\u01a1 m\u1edbi \u0111\u1ed5i th\u00e0nh t\u1ec9nh C\u1ea7n Th\u01a1 (Province de Can-tho). C\u00f2n qu\u1eadn Ch\u00e2u Th\u00e0nh, theo Nguy\u1ec5n \u0110\u00ecnh T\u01b0, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00e0nh l\u1eadp v\u00e0o n\u0103m 1913 (S\u0111d, tr.170), nh\u01b0ng theo ch\u00fang t\u00f4i, qu\u1eadn Ch\u00e2u Th\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00e0nh l\u1eadp v\u00e0o kho\u1ea3ng 1910-1911 v\u00ec trong cu\u1ed1n Annuaire G\u00e9n\u00e9ral de l\u2019Indochine 1911 (Partie Administrative) c\u00f3 c\u00e2u: \u201c\u2026D\u00f4-quang-Tru, phu de 2e classe, charg\u00e9 des cantons d\u2019An-truong et Dinh-bao.\u201d (tr.299) (Do-quang-Tru, ph\u1ee7 h\u1ea1ng nh\u00ec, cai qu\u1ea3n 2 t\u1ed5ng An Tr\u01b0\u1eddng v\u00e0 \u0110\u1ecbnh B\u1ea3o).<\/p>\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/scontent.fsin15-1.fna.fbcdn.net\/v\/t39.30808-6\/524916076_24585923974338971_5734450379796164709_n.jpg?_nc_cat=101&amp;ccb=1-7&amp;_nc_sid=127cfc&amp;_nc_eui2=AeGsxvTleMHpaq1YhoLXT7hmzeyzUwAiPhfN7LNTACI-FykK7o3U-hyq_W8w-vH6S6g&amp;_nc_ohc=Cv77oVFM_aUQ7kNvwHOd6eJ&amp;_nc_oc=AdmOby6nCKvp0lGgf2CJWZZ78EfST58fNdtvvi0WCvI_GiRfW7jzXdv5muA1GfbSAUo&amp;_nc_zt=23&amp;_nc_ht=scontent.fsin15-1.fna&amp;_nc_gid=WQCjb0WPLKp2sIPtHG5r0w&amp;oh=00_AfUu9Dw09st4fyOf-4q_lx9csl_LyXC3sWZJqRYh38b-gQ&amp;oe=689B8A32\" alt=\"\" style=\"width:690px;height:auto\"><\/figure>\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/scontent.fsin15-1.fna.fbcdn.net\/v\/t39.30808-6\/523259632_24585923981005637_7019179336180229252_n.jpg?_nc_cat=109&amp;ccb=1-7&amp;_nc_sid=127cfc&amp;_nc_eui2=AeH5SLDxYqUsBnCpg6rwvS4HI4vLxh_-EfIji8vGH_4R8sAr0BxacEIBLm4ByD1f-f0&amp;_nc_ohc=1Slu2GmCPegQ7kNvwGNdhCH&amp;_nc_oc=AdnosbNp2KN-43yMjwKF-00G-M5brAn3cosiZoipkGXixqo8FW7-le7PMicPctjPDsM&amp;_nc_zt=23&amp;_nc_ht=scontent.fsin15-1.fna&amp;_nc_gid=_h188Mh2vUxNkIc1R7xjsg&amp;oh=00_AfVzq571Z4f5y26IThM3CeUqY7mkFVNeAX2Is5aDz0CHGQ&amp;oe=689B8342\" alt=\"\" style=\"width:690px;height:auto\"><\/figure>\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/scontent.fsin15-2.fna.fbcdn.net\/v\/t39.30808-6\/524484007_24585923934338975_3207247010870651502_n.jpg?_nc_cat=107&amp;ccb=1-7&amp;_nc_sid=127cfc&amp;_nc_eui2=AeFb82S97q0lYlEoDIR1LVDwqTfpV61ROiOpN-lXrVE6I3RiGmze6HxlWpcdb6iVcI4&amp;_nc_ohc=c20067iPAnkQ7kNvwGO8oNN&amp;_nc_oc=Adm_W5puR2WNFneGlKRuYdE4mIqhRA4GqNLZ0zCMCFv3iLmt3Zhy6OBzjCIN9_TpLIY&amp;_nc_zt=23&amp;_nc_ht=scontent.fsin15-2.fna&amp;_nc_gid=9ESWEdapw6UMcVKDuHOZAg&amp;oh=00_AfXbdeEjQqkm-CDwujunWWr3-zS8dIokyCnvhbvbI42oOw&amp;oe=689B8A80\" alt=\"\" style=\"width:690px;height:auto\"><\/figure>\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/scontent.fsin15-2.fna.fbcdn.net\/v\/t39.30808-6\/523890225_24585924131005622_2985798866960623053_n.jpg?_nc_cat=107&amp;ccb=1-7&amp;_nc_sid=127cfc&amp;_nc_eui2=AeG29iZ-RgX41hYCjvMJDMllAVhVmPGHRMIBWFWY8YdEwsBOSUPBtukBjqW1FTZdI5I&amp;_nc_ohc=DXERh5tZ3S0Q7kNvwH-0eFs&amp;_nc_oc=Adk00_I2DYtp3lSMs1cQzPJq6oZnyvXfprwGgDkDNkd9Ft3rsYDTeJKT1kXA2bIce7c&amp;_nc_zt=23&amp;_nc_ht=scontent.fsin15-2.fna&amp;_nc_gid=Br3uigyAIvUAVs31bwfnTw&amp;oh=00_AfUqSFxGUXPtIJg9cRw91Ty9C5p6d7pleVX1z9UMLdhrIQ&amp;oe=689B6C79\" alt=\"\" style=\"width:690px;height:auto\"><\/figure>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>C\u00e1 V\u00e0ng\u00a0c\u00f9ng v\u1edbi\u00a0L\u00ea Ng\u1ecdc Qu\u1ed1c\u00a0v\u00e0\u00a02 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c. Y\u00eau th\u00edch\u00a0\u00b725 Th\u00e1ng 7 l\u00fac 15:06\u00a0\u00b7 CH\u1ee2 T\u00c2N AN (CH\u1ee2 GI\u1eeeA) \u1ede C\u1ea6N TH\u01a0 (C\u1eadp nh\u1eadt ng\u00e0y 20\/7\/2025) T\u00e2n An v\u1ed1n l\u00e0 t\u00ean th\u00f4n. Theo Gia \u0110\u1ecbnh th\u00e0nh th\u00f4ng ch\u00ed 1820 (Quy\u1ec3n 3: C\u01b0\u01a1ng v\u1ef1c ch\u00ed), \u201cT\u00e2n An th\u00f4n\u201d \u65b0\u5b89\u6751 l\u00e0 1 trong s\u1ed1 37 th\u00f4n, \u0111i\u1ebfm (x\u00f3m) &hellip; <a href=\"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/2025\/08\/08\/cao-van-nghiep-cho-tan-an-cho-giua-o-can-tho\/\" class=\"more-link\">\u0110\u1ecdc ti\u1ebfp <span class=\"screen-reader-text\">Cao V\u0103n Nghi\u1ec7p \u2013 CH\u1ee2 T\u00c2N AN (CH\u1ee2 GI\u1eeeA) \u1ede C\u1ea6N TH\u01a0<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[122,81,123],"tags":[],"class_list":["post-961","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-can-tho","category-cao-van-nghiep","category-tan-an"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/961","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=961"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/961\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=961"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=961"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wiki.nguoianphu.com\/diadanh\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=961"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}} 